काठमाण्डौं । अमेरिका–इरान सम्बन्धमा सम्भावित सुधारको संकेत देखिएसँगै अन्तर्राष्ट्रिय ऊर्जा बजारमा कच्चा तेलको मूल्यमा गिरावट आएको छ ।
दुई देशबीच शान्ति समझदारीतर्फ प्रगति भइरहेको चर्चा बढेपछि सोमबार विश्व बजारमा तेलको भाउ पछिल्ला दुई साताकै तल्लो स्तरमा झरेको हो ।
यद्यपि आणविक कार्यक्रम, क्षेत्रीय प्रभाव र समुद्री मार्ग सुरक्षालगायत विषयमा वासिङ्टन र तेहरानबीचका मतभेद पूर्ण रूपमा अन्त्य भएका छैनन् ।
त्यसका बाबजुद वार्ता अगाडि बढ्न सक्ने सम्भावनाले लगानीकर्ता र बजार सहभागीबीच सकारात्मक संकेत दिएको अन्तर्राष्ट्रिय विश्लेषणमा उल्लेख गरिएको छ ।
सोमबारको कारोबारमा ब्रेन्ट क्रुडको मूल्य प्रतिब्यारेल ४.५५ प्रतिशतले घट्दै ९८.८३ डलरमा पुगेको छ ।
त्यसैगरी अमेरिकी मानक वेस्ट टेक्सास इन्टरमिडिएट (डब्ल्युटीआई) तेलको मूल्य ४.७३ प्रतिशतले ओरालो लाग्दै प्रतिब्यारेल ९२.०३ डलरमा झरेको छ ।
यी दुवै मूल्य सूचक मे महिनाको पहिलो सातापछिकै न्यून तहमा पुगेका हुन् ।
विश्लेषकहरूका अनुसार मूल्य घट्नुमा होर्मुज जलडमरू पुनः सहज सञ्चालन हुन सक्ने अपेक्षाले मुख्य भूमिका खेलेको छ ।
विश्व ऊर्जा आपूर्तिको महत्वपूर्ण मार्ग मानिने उक्त समुद्री क्षेत्रबाट विश्वको ठूलो हिस्सा कच्चा तेल र एलएनजी आपूर्ति हुँदै आएको छ ।
त्यसैले त्यहाँको तनाव कम हुने संकेतले ऊर्जा बजारमा तत्काल प्रभाव पार्ने गरेको छ ।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले हालै अमेरिका र इरानबीचको सम्भावित सम्झौतामा धेरै विषयमा सहमति नजिक पुगेको बताएका थिए ।
उनले शान्ति पहलमा प्रगति भएको संकेत दिएपनि वार्ता प्रक्रिया जटिल भएकाले हतारमा अन्तिम निष्कर्षमा नपुग्न आफ्ना प्रतिनिधिलाई सुझाव दिएको समाचार पनि सार्वजनिक भएको छ ।
ऊर्जा बजारसँग सम्बन्धित विज्ञहरूले अहिलेको अवस्था आशावादी भए पनि अझै सतर्क रहनुपर्ने बताएका छन् ।
एमएसटी मार्कीका विश्लेषक साउल काभोनिकले शान्ति पहलले केही सकारात्मक सम्भावना देखाए पनि होर्मुज मार्ग पूर्ण रूपमा खुल्ने वा दीर्घकालीन स्थायित्व कायम हुने विषयमा अझै प्रश्नहरू बाँकी रहेको टिप्पणी गरेका छन् ।
उनीहरूका अनुसार सम्भावित सम्झौता भएपनि मध्यपूर्वी क्षेत्रबाट ऊर्जा आपूर्ति पूर्ण रूपमा सामान्य हुन तत्काल सम्भव नहुन सक्छ ।
द्वन्द्वका कारण प्रभावित तेल तथा ग्यास पूर्वाधार पुनः सञ्चालन, मर्मत तथा आपूर्ति सञ्जाल पुनर्स्थापनामा समय लाग्ने भएकाले बजारमा दीर्घकालीन स्थिरता आउन अझै केही महिना कुर्नुपर्ने अनुमान गरिएको छ ।
एजेन्सी

