विद्यार्थी दिवसमै राजधानी तातियो, विश्वविद्यालय स्वायत्तताका लागि संयुक्त विद्यार्थी आन्दोलनमा

काठमाण्डौं । ६२औँ विद्यार्थी दिवसको अवसरमा राजधानीमा संयुक्त विद्यार्थी संगठनहरूले विभिन्न मागसहित प्रदर्शन गरेका छन्।  

त्रिचन्द्र क्याम्पसदेखि आरआर क्याम्पससम्म निकालिएको विरोध र्‍यालीले शिक्षा क्षेत्रको नीति, विश्वविद्यालयको स्वायत्तता र विद्यार्थी संगठनको भूमिकाबारे पुनः बहस चर्काएको छ।

विद्यार्थी संगठनहरूले विश्वविद्यालयभित्र राजनीतिक गतिविधिमाथि नियन्त्रण वा प्रतिबन्ध लगाउने सम्भावित तयारीप्रति असन्तुष्टि जनाउँदै सडकमा उत्रिएका हुन्।  

उनीहरूको भनाइमा, विद्यार्थी संगठनहरू केवल राजनीतिक निकाय नभई शैक्षिक अधिकार, विद्यार्थी हित र लोकतान्त्रिक अभ्यासका अभिन्न हिस्सा हुन्, जसलाई सीमित गर्न खोज्नु अस्वीकार्य हुन्छ।

र्‍यालीका क्रममा सहभागीहरूले “सम्पूर्ण विद्यार्थीहरू एकजुट हौँ” भन्ने मूल नारासहित विभिन्न प्लेकार्ड र ब्यानर प्रदर्शन गरेका थिए।  

उनीहरूले विश्वविद्यालयको संरचनागत सुधार, शैक्षिक गुणस्तर वृद्धि र प्रशासनिक हस्तक्षेप घटाउनुपर्ने माग अघि सारे।

प्रदर्शनमा उठाइएका नाराहरूमा “विश्वविद्यालयको स्वायत्तता सुनिश्चित गर”, “विश्वविद्यालयमा प्रहरी होइन, शिक्षक पठाऊ” र “सरकार विश्वविद्यालय आऊ, हामी पढाउँछौं” जस्ता सन्देश उल्लेख थिए।

यी नाराहरूले शिक्षण संस्थामा राज्यको भूमिकाबारे फरक दृष्टिकोण प्रस्तुत गरेको देखिन्छ।

विद्यार्थी पक्षले विश्वविद्यालयमा बढ्दो प्रशासनिक र राजनीतिक हस्तक्षेपले शैक्षिक वातावरण प्रभावित भएको दाबी गर्दै स्वतन्त्र र निष्पक्ष शैक्षिक प्रणाली आवश्यक रहेको बताएका छन्।  

उनीहरूको तर्कमा, विश्वविद्यालयहरूलाई अनुसन्धान, अध्ययन र नवप्रवर्तनको केन्द्र बनाउन राजनीतिक प्रभाव घटाउनुपर्ने आवश्यकता छ।

तर, सरकार पक्ष र केही शिक्षाविद्हरू भने विश्वविद्यालयहरूमा अनुशासन, पारदर्शिता र जवाफदेहिता कायम गर्न निश्चित नियमन आवश्यक रहेको बताउँछन्।  

उनीहरूको विचारमा, पूर्ण स्वायत्तताको नाममा व्यवस्थापन कमजोर हुँदा शैक्षिक गुणस्तरमा असर पर्न सक्ने जोखिम रहन्छ।

यसैबीच, विद्यार्थी दिवसकै अवसरमा भएको यो प्रदर्शनले शिक्षा क्षेत्रको सुधार, विद्यार्थी अधिकार र विश्वविद्यालय शासन प्रणालीबारे नयाँ बहसलाई थप बल दिएको छ।  

आयोजकहरूले आगामी दिनमा पनि माग पूरा नभए आन्दोलनलाई अझ सशक्त बनाइने चेतावनी दिएका छन्।