काठमाण्डौ । अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा सुनको भाउ घटेकै महिना चीनको केन्द्रीय बैंकले आफ्नो सञ्चितिमा २५.८ टन सुन थपेको छ। सेप्टेम्बरमा करिब २३ टन थपेको पिपुल्स बैंक अफ चाइनाले अक्टोबरमा खरिद अझ बढाएपछि आधिकारिक सुन सञ्चितिमा ऊ फ्रान्सभन्दा करिब दुई टन मात्रै पछाडि परेको छ।
चीनको विदेशी विनिमय नियामक स्टेट एडमिनिस्ट्रेसन अफ फरेन एक्सचेन्ज (SAFE) को विवरणअनुसार सेप्टेम्बर अन्त्यमा ७ करोड ७४ लाख ७० हजार ट्रोय औंस रहेको सुन सञ्चिति अक्टोबर अन्त्यमा ७ करोड ८३ लाख ट्रोय औंस पुगेको छ। एक महिनामै ८ लाख ३० हजार ट्रोय औंस थपिएको हो। ब्लुमबर्गका अनुसार चीनले सन् २०२६ को पहिलो १० महिनामा मात्रै करिब १२९ टन सुन थपेको छ।
सुनको परिमाण बढ्यो तर डलर मूल्य घट्यो
विश्व सुन परिषद् (डब्लूजीसी) का अनुसार अक्टोबरमा अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा सुनको मूल्य ६.३ प्रतिशत घटेर प्रतिट्रोय औंस ३,९१३ डलरमा बन्द भयो। यही गिरावटबीच चीनले झन्डै २६ टन सुन थपे पनि उसको सुन सञ्चितिको मूल्य सेप्टेम्बरको ३२३.५२ अर्ब डलरबाट अक्टोबरमा ३०६.४१ अर्ब डलरमा झर्यो। अर्थात् सुनको परिमाण बढेको महिनामै सञ्चितिको मूल्य १७.११ अर्ब डलरले घट्यो।
अक्टोबर अन्त्यमा चीनको कुल आधिकारिक सञ्चिति सम्पत्ति ३.७८ ट्रिलियन डलर थियो। त्यसमध्ये विदेशी मुद्रा सञ्चिति मात्रै ३.४१ ट्रिलियन डलर थियो भने कुल सञ्चिति सम्पत्तिमा सुनको हिस्सा करिब ८.१ प्रतिशत थियो। भारतमा भने नोभेम्बर ६ सम्मको ७१९.५५ अर्ब डलर बराबरको कुल सञ्चितिमध्ये १०४.८० अर्ब डलर सुनको मूल्य थियो। भारतीय रिजर्भ बैंकको तथ्यांकअनुसार त्यो कुल सञ्चितिको करिब १४.६ प्रतिशत हो। चीनसँग भारतको झन्डै तीन गुणा सुन भए पनि कुल सञ्चितिमा सुनको हिस्सा भारतमा बढी छ।
फ्रान्ससँग दुई टनको अन्तर इटालीसँग करिब १६ टन
देशहरूबीच तुलना गर्दा चीन पाँचौँ स्थानमा छ। फ्रान्सको आधिकारिक सञ्चिति २,४३७ टन छ भने तेस्रो स्थानको इटालीसँग २,४५१.८ टन छ। चीनले पछिल्लो एक महिनामा थपेको सुनको परिमाण यी दुवै देशसँगको अहिलेको अन्तरभन्दा बढी छ। पहिलो स्थानको अमेरिकासँग भने ८,१३३.५ टन सुन छ।
| स्थान | देश | आधिकारिक सुन सञ्चिति (टन) |
|---|---|---|
| १ | अमेरिका | ८,१३३.५ |
| २ | जर्मनी | ३,३४९.१ |
| ३ | इटाली | २,४५१.८ |
| ४ | फ्रान्स | २,४३७.० |
| ५ | चीन | २,४३५.४ |
| ६ | रुस | २,२६४.३ |
| ७ | स्विट्जरल्यान्ड | १,०३९.९ |
| ८ | भारत | ८८०.५ |
तालिकामा चीनको अक्टोबर अन्त्यको आँकडा र अन्य देशका जुलाईदेखि सेप्टेम्बरसम्म उपलब्ध पछिल्ला विवरण प्रयोग गरिएको छ। स्थान निर्धारणमा देशहरू मात्रै समेटिएका छन्।
केन्द्रीय बैंकको कति खरिद सार्वजनिक हुन्छ?
विश्व सुन परिषद्का अनुसार जुलाईदेखि सेप्टेम्बरसम्म विश्वभरका केन्द्रीय बैंक तथा अन्य आधिकारिक संस्थाले खुद ३२१ टन सुन किनेको अनुमान छ। यो अघिल्लो वर्षको सोही अवधिभन्दा ४२ प्रतिशत बढी हो। सार्वजनिक तथ्यांकमा भने १२० टन खुद खरिद मात्रै देखिएको थियो। सार्वजनिक विवरणमा देखिएको खरिदमा चीन ६३ टनसहित पहिलो र पोल्यान्ड ४० टनसहित दोस्रो थिए।
परिषद्को अनुमानमा उक्त त्रैमासको करिब ६३ प्रतिशत माग सार्वजनिक तथ्यांकमा देखिएको थिएन। विवरण सार्वजनिक गर्न भएको ढिलाइ र कारोबार खुलासा नगर्ने अभ्यास दुवै यसमा पर्छन्। चीनले सार्वजनिक विवरणभन्दा बढी सुन किनेको हुन सक्ने अड्कलबाजीबीच उक्त अन्तरमध्ये कति चीनको हो भन्ने पुष्टि भएको छैन। चीनको ५,००० टन सञ्चितिको लक्ष्यबारे पनि आधिकारिक पुष्टि भेटिएको छैन।
सुन बजारका लागि यसको अर्थ के हो?
विश्व सुन परिषद्को सन् २०२६ को सर्वेक्षणमा केन्द्रीय बैंकहरूले संकटका बेला सुनले देखाएको प्रदर्शन, सञ्चिति विविधीकरण र मुद्रास्फीतिको जोखिम घटाउने क्षमतालाई सुन राख्नुका प्रमुख कारण मानेका छन्। चीनको पछिल्लो खरिदले भाउ ओरालो लाग्दा पनि केन्द्रीय बैंकबाट ठूलो माग आउन सक्ने देखाउँछ। त्यही महिना सुनको मूल्य ६.३ प्रतिशत घटेको तथ्यले भने त्यस्तो मागले बजारलाई टेवा दिन सक्ने भए पनि मूल्यको निश्चित तल्लो सीमा तय गर्न नसक्ने देखाउँछ।


प्रतिक्रिया
0 प्रतिक्रियाअहिलेसम्म कुनै प्रतिक्रिया छैन। पहिलो प्रतिक्रिया तपाईंको हुन सक्छ।