काठमाण्डौ । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले विश्वका लगभग सबै देशहरूमा आयात कर (ट्यारिफ) लगाउने योजना सार्वजनिक गरेपछि अमेरिकनहरूका लागि कपडादेखि कफीसम्मका दैनिक उपभोग्य वस्तुहरूको मूल्य बढ्न सक्ने सम्भावना देखिएको छ।
बुधबार राष्ट्रिय आर्थिक आपतकाल घोषणा गर्दै ट्रम्पले अर्बौं डलर बराबरका वस्तुहरूमा न्यूनतम १०% ट्यारिफ लगाउने घोषणा गरे। “सबैभन्दा खराब उल्लंघनकर्ता” राष्ट्रका लागि ट्यारिफ दर ५०% सम्म जान सक्छ। यी करहरू ५ अप्रिलदेखि लागू हुँदैछन्।
अर्थशास्त्रीहरूका अनुसार ट्रम्पको यो निर्णयले (र त्यसको बदलामा अन्य देशले लगाउने ट्यारिफहरूले) अमेरिकामा लगभग सबै वस्तुको मूल्यमा वृद्धि ल्याउनेछ। अमेरिकी केन्द्रीय बैंक (फेडरल रिजर्भ) प्रमुख जेरोम पावेलले समेत यसले महँगी बढाउने बताएका छन्।
किनभने आयातकर्ताहरूले ट्यारिफको लागत ग्राहकलाई सार्न सक्छन्, वा कम मात्रामा वस्तुहरू ल्याउन सक्छन्, जसले आपूर्ति कम बनाउँछ।
यी दैनिक वस्तुहरू अमेरिकन उपभोक्ताका लागि महँगो बन्ने सम्भावना:
1. कपडा – Target, H&M, Gap जस्ता स्टोरहरूमा असर
ट्रम्पको ट्यारिफबाट सबैभन्दा प्रभावित हुने राष्ट्रहरू भियतनाम, चीन र बंगलादेश हुन् – जो अमेरिका भित्र्याउने कपडाको सबैभन्दा ठूलो स्रोत हुन्। यी राष्ट्रहरूबाट आउने कपडामा ३४% देखि ४६% सम्मको कर लाग्न सक्छ।
Target, Walmart, Gap, Old Navy, Banana Republic, Athleta, H&M जस्ता लोकप्रिय ब्रान्डहरूमा यसको असर पर्न सक्छ।
अमेरिकी फेसन उद्योग संघले चेतावनी दिएको छ कि यी ट्यारिफहरूले विशेषगरी तल्लो आय भएका परिवारहरूमा “अन्यायपूर्ण बोझ” थप्नेछ।
2. कफी र अन्य आयातित खाद्य वस्तुहरू
अमेरिकामा प्रयोग हुने कफी लगभग सबै विदेशबाट आउँछ – प्राय: ब्राजिल, कोलम्बिया र भियतनामबाट। यीमा कम्तिमा १०% ट्यारिफ लाग्नेछ।
सान फ्रान्सिस्कोस्थित Graffeo कफी कम्पनीका मालिक वाल्टर हासले भने, “ट्यारिफ लागू भए लगत्तै लागत बढ्छ – भोलिपल्टैबाटै।”
यसरी मूल्य बढेपछि उपभोक्ताले सधैं बढी मूल्य तिर्नुपर्ने हुन्छ।
यस्तै, युरोपेली संघबाट आउने अन्य खाद्य वस्तुहरू (जस्तै: तेल, चीज, पास्ता आदि) मा २०% कर लाग्नेछ। इटाली, स्पेन र ग्रीसबाट आउने ओलिभ आयल झन् महँगो हुनसक्छ।
3. इलेक्ट्रोनिक्स – iPhone र गेमिङ कन्सोलहरू
मोबाइल फोन, टिभी, गेमिङ कन्सोलहरू (PlayStation, Xbox, Nintendo Switch) पनि अब महँगो बन्न सक्छन्। यी वस्तुहरू चीन, ताइवान, दक्षिण कोरिया जस्ता देशहरूबाट आयात गरिन्छ।
iPhone प्रायः चीनमा बनाइन्छ भने केही भारतमा (जहाँ पनि २६% ट्यारिफ लाग्नेछ)। Samsung ले भियतनाममा ठूलो उत्पादन गर्छ।
Nintendo ले आफ्नो Switch 2 कन्सोलको प्रि-अर्डर ढिलाइ गरेको बताएको छ – ट्यारिफको असर मूल्यमा पर्छ कि पर्दैन भन्ने आँकलन गर्न।
4. Shein र Temu जस्ता अनलाइन सपिङहरू
चीनबाट आएका Shein वा Temu जस्ता अनलाइन स्टोरहरूबाट सस्तो कपडा खरिद गर्ने अमेरिकीहरू अब महँगो मूल्य तिर्नुपर्ने हुनसक्छ।
पहिले साना अर्डरहरू ($800 भन्दा कम मूल्य भएका) मा ट्यारिफ नलाग्ने 'de minimis' नियमलाई ट्रम्पले हटाएका छन्। अब त्यस्ता वस्तुहरूमा प्रतिवस्तु $25 कर लाग्नेछ, जुन १ जुनपछि $50 पुग्नेछ।
यसले यी कम्पनीहरूले ग्राहकलाई प्रत्यक्ष रूपमा पठाउने वस्तुहरूमा कर तिर्नुपर्नेछ।
5. जुत्ता – Nike देखि Adidas सम्म महँगो
Nike र Adidas जस्ता ब्रान्डहरूका स्पोर्ट्स जुत्ता अब महँगो पर्न सक्छन्। Nike का झन्डै ५०% र Adidas का ३९% जुत्ता भियतनाममा बनाइन्छन्।
२०२४ मा अमेरिकाले चीन र भियतनामबाट $२७ अर्बभन्दा बढी मूल्यका जुत्ता आयात गरेको थियो, जसमा लगभग $३ अर्ब कर लागेका थिए। नयाँ ट्यारिफले यो कर झन्डै तीन गुणा हुनसक्छ।
UBS का विश्लेषकहरूले बताएका छन् कि मूल्यमा १०% देखि १२% वृद्धि आवश्यक हुनेछ।
6. मदिरा – वाइन र बियर पनि महँगो
फ्रान्सबाट आउने वाइनहरूमा २०% ट्यारिफ लागू भएपछि त्यसको मूल्य पनि वृद्धि हुनेछ। फ्रेन्च वाइन बोर्डले चेतावनी दिएको छ कि अमेरिकी बजारमा वाइनको बिक्री घट्न सक्छ।
Guinness जस्ता बियर वा विदेशी स्पिरिट प्रयोग गरिने पेय पदार्थहरू (जस्तै: नेग्रोनी) पनि महँगो पर्न सक्छ।
साथै, एलुमिनियम ट्यारिफ विस्तार गरिँदा क्यानमा भरिने बियरहरू पनि महँगो हुनसक्छ।
निष्कर्ष:
ट्रम्पको नयाँ ट्यारिफ योजनाले अमेरिकन उपभोक्ताको खर्च बढाउने निश्चितजस्तै छ – विशेषगरी तिनीहरूको रोजमर्रा जीवनमा प्रयोग हुने वस्तुहरूमा। यदि अन्य देशहरूले पनि यस्तै बदलाको नीति लिए भने, यो व्यापार युद्ध अझ चर्कन सक्ने खतरा रहेको छ।
-BBC