काठमाण्डौ । अफ्रिकी मुलुक नाइजरको उत्तरी भागमा फैलिएको विशाल सहारा मरुभूमिमा भएको एक दर्दनाक घटनाले विश्वलाई स्तब्ध बनाएको छ। ट्रक बिग्रिएपछि मरुभूमिको बीचमा अलपत्र परेका ४९ जनाको पानीको अभावमा मृत्यु भएको छ भने दुई जनाले मात्रै चमत्कारिक रूपमा ज्यान जोगाउन सफल भएका छन्।
नाइजरका अधिकारीहरूका अनुसार मृतकहरू सबै नाइजेरियन नागरिक हुन्। उनीहरू इस्लाम धर्मावलम्बीहरूको प्रमुख पर्व ईद अल-अधा (बकरीद) मनाएर मालीबाट नाइजर फर्किरहेका थिए। तर यात्राका क्रममा उनीहरू चढेको ट्रक उत्तरी नाइजरको अगाडेज क्षेत्रस्थित टेनेरे मरुभूमिमा अचानक बिग्रियो।
यो क्षेत्र विश्वकै सबैभन्दा दुर्गम र कठोर मरुभूमिमध्ये एक मानिन्छ, जहाँ दर्जनौं किलोमिटरसम्म पानीको कुनै स्रोत भेटिँदैन। तापक्रम नियमित रूपमा ४० डिग्री सेल्सियसभन्दा माथि पुग्ने भएकाले त्यहाँ केही घण्टासम्म पनि पानीबिना बाँच्न कठिन हुन्छ।
मर्मतको प्रयास असफल, प्यासले एकपछि अर्को मृत्यु
स्थानीय प्रशासनका अनुसार ट्रक बिग्रिएपछि यात्रुहरूले धेरै दिनसम्म सवारी साधन मर्मत गर्ने प्रयास गरे। तर कुनै सहायता नपुग्दा र सञ्चार सम्पर्कको साधनसमेत नहुँदा उनीहरू मरुभूमिको बीचमा फसे।
यात्राका लागि बोकेको सीमित पानी सकिएपछि अवस्था झन् भयावह बन्दै गयो। तीव्र गर्मी, निर्जलीकरण र थकानका कारण यात्रुहरू एकपछि अर्को गर्दै ढल्न थाले। अन्ततः ४९ जनाले पानीको अभावमै ज्यान गुमाए।
५० किलोमिटर पैदल हिँडेर बचाए ज्यान
घटनामा जीवित बचेका दुई व्यक्तिले भने असाधारण साहस देखाए। उनीहरू पानी र सहायता खोज्ने उद्देश्यले मरुभूमिमा पैदल हिँड्न थाले। करिब ५० किलोमिटरभन्दा बढी दूरी पार गरेपछि उनीहरू अस्सामाका क्षेत्रमा पुग्न सफल भए र त्यहाँका स्थानीय अधिकारीहरूलाई घटनाबारे जानकारी गराए।
उनीहरूको सूचनापछि राहत टोली घटनास्थल पुगेको थियो। तर टोली पुग्दासम्म अधिकांश यात्रुको मृत्यु भइसकेको थियो। धेरै शवहरू ट्रक वरिपरि र केही शव पानी खोज्दै हिँड्दा ढलेका अवस्थामा भेटिएको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्।
घटनास्थलमै सामूहिक अन्त्येष्टि
अगाडेज क्षेत्रका गभर्नर कार्यालयले जारी गरेको विज्ञप्तिमा टेनेरे मरुभूमिलाई ‘अत्यन्त खतरनाक र निर्दयी क्षेत्र’ को संज्ञा दिएको छ।
‘त्यहाँ पानीका स्रोतहरू अत्यन्त दुर्लभ छन्। अत्यधिक गर्मी र सहयोगको अभावका कारण जीवित रहन लगभग असम्भव हुन्छ,’ विज्ञप्तिमा उल्लेख छ।
स्थानीय प्रशासनले राहत तथा उद्धार टोलीमार्फत मृतकहरूको शव संकलन गरी घटनास्थल नजिकै सामूहिक रूपमा अन्त्येष्टि गरिएको जनाएको छ।
सहारामा बारम्बार दोहोरिने मानवीय संकट
सहारा मरुभूमि अफ्रिका र युरोपबीचको आप्रवासन मार्गको रूपमा समेत चिनिन्छ। हरेक वर्ष हजारौं मानिस रोजगारी, सुरक्षा वा राम्रो जीवनको खोजीमा यस्ता जोखिमपूर्ण मार्ग प्रयोग गर्छन्।सवारी साधन बिग्रिनु, पानी सकिनु, मानव तस्करद्वारा अलपत्र छाडिनु तथा चरम मौसमका कारण सयौं मानिसले ज्यान गुमाउने गरेका छन्।
संयुक्त राष्ट्रसंघ तथा विभिन्न मानवीय संस्थाहरूले सहारालाई ‘खुला आकाशमुनिको विशाल चिहान’ भनेर वर्णन गर्ने गरेका छन्, जहाँ हरेक वर्ष कति मानिस हराउँछन् वा मृत्यु हुन्छन् भन्ने यकिन तथ्यांकसमेत उपलब्ध हुँदैन।
नाइजरको यो घटनाले मरुभूमि यात्राको जोखिमलाई फेरि एकपटक उजागर गरेको छ। पर्याप्त पानी, सञ्चार उपकरण, इन्धन, मार्गदर्शक र आपतकालीन तयारीबिना गरिने यात्रा जीवनकै अन्तिम यात्रा बन्न सक्ने कठोर यथार्थ यस घटनाले देखाएको छ।
एक ट्रक बिग्रिँदा सुरु भएको समस्या अन्ततः ४९ जनाको सामूहिक मृत्युमा परिणत हुनु केवल दुर्घटना मात्र होइन, चरम प्राकृतिक परिस्थितिसँग मानिसको संघर्षको दुःखद उदाहरण पनि हो।
-समाचारमा प्रयोग गरिएको एआई जेनेरेटेड फोटो हो ।

