अमेरिकी अर्थतन्त्रमा रोजगारी वृद्धि सुस्त, बेरोजगारी दर ४.२ प्रतिशत

काठमाडौं। अमेरिकी अर्थतन्त्रले सेप्टेम्बरमा अपेक्षाभन्दा निकै कम रोजगारी सिर्जना गरेको छ। श्रम तथ्याङ्क ब्युरो (बीएलएस)ले सार्वजनिक गरेको तथ्याङ्कअनुसार सेप्टेम्बरमा अमेरिकामा जम्मा २९ हजार रोजगारी थपिएको छ भने बेरोजगारी दर बढेर ४.२ प्रतिशत पुगेको छ।

यो रोजगारी प्रतिवेदन मध्यावधि निर्वाचनअघि सार्वजनिक हुने अन्तिम आधिकारिक रोजगारी विवरण पनि हो। प्रतिवेदनले पछिल्ला महिनामा भएको रोजगारी वृद्धिसमेत यसअघि अनुमान गरिएभन्दा कमजोर रहेको देखाएको छ। यसैबीच, ज्याला वृद्धिदर पनि सुस्त भएको छ। मुद्रास्फीति बढिरहेका बेला आम अमेरिकीको वास्तविक आम्दानीमा थप दबाब परेको छ।

बीएलएसका अनुसार सेप्टेम्बरसम्म अमेरिकी अर्थतन्त्रले प्रतिमहिना औसत ६८ हजार रोजगारी थपेको छ। गत वर्षको तुलनामा यो गति बलियो हो, किनकि गत वर्ष प्रतिमहिना १० हजारभन्दा कम रोजगारी थपिएको थियो। तर, महामारीअघि देखिएको रोजगारी वृद्धिको औसतको तुलनामा अहिलेको गति निकै कमजोर छ।

समग्रमा अमेरिकी श्रम बजार अहिले ‘कम नियुक्ति, कम कर्मचारी कटौती’ अर्थात् ‘लो–हायर, लो–फायर’ अवस्थाबाट गुज्रिरहेको छ। वृद्ध जनसंख्या, बेबी बुमर पुस्ताको बढ्दो अवकाश, आप्रवासनमा आएको कमी र कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई)को विस्तारका कारण श्रम बजारमा संरचनात्मक परिवर्तन भइरहेको छ।

अघिल्ला महिनाको रोजगारी विवरण पनि संशोधन

सेप्टेम्बरमा थपिएको २९ हजार रोजगारी अगस्टको तुलनामा ठूलो गिरावट हो। अगस्टमा सुरुमा १ लाख ३३ हजार रोजगारी थपिएको बताइएको थियो। तर, पछिल्लो संशोधनमा उक्त संख्या घटाइएको हो।

अगस्टको रोजगारी वृद्धि अपेक्षाभन्दा बलियो देखिनुमा मौसमी कारणको प्रभाव रहेको हुन सक्ने अर्थशास्त्रीहरूले यसअघि नै बताएका थिए।

त्यसैगरी जुलाईको तथ्याङ्क पनि संशोधन गरिएको छ। यसअघि जुलाईमा २१ हजार रोजगारी थपिएको बताइएकोमा पछिल्लो तथ्याङ्कअनुसार उक्त महिनामा १० हजार रोजगारी घटेको देखिएको छ।

अर्थशास्त्रीहरूले सेप्टेम्बरमा करिब ९० हजार रोजगारी थपिने र बेरोजगारी दर ४.१ प्रतिशतमा स्थिर रहने अपेक्षा गरेका थिए।

सेप्टेम्बरमा बेरोजगारी दर बढ्नुको एउटा कारण थप मानिस श्रम बजारमा प्रवेश गर्नु वा पुनः प्रवेश गर्नु हो। गत महिना श्रमशक्ति सहभागिता दर पनि बढेको थियो।

यसैबीच, वार्षिक ज्याला वृद्धिदर लगातार चौथो महिनामा सुस्त भएको छ। सेप्टेम्बरमा ज्याला वृद्धिदर ३ प्रतिशतमा झरेको छ, जुन सन् २०२१ को मेयताकै न्यून स्तर हो।

विभिन्न क्षेत्रमा रोजगारी वृद्धि सुस्त

वृद्ध जनसंख्या, एआईको तीव्र विस्तार, बढ्दो तेल मूल्य, नीतिगत अनिश्चितता र इरानसँगको युद्धलगायत रोजगारीमा दबाब सिर्जना गर्ने जोखिमहरू बढिरहे पनि अमेरिकी श्रम बजार समग्रमा अहिलेसम्म टिकिरहेको छ।

पछिल्ला वर्षमा रोजगारी वृद्धिको प्रमुख आधार बनेको स्वास्थ्य सेवा क्षेत्रले सेप्टेम्बरमा पनि रोजगारी थपेको छ। वृद्ध जनसंख्याका कारण स्वास्थ्य सेवाको माग बढिरहेका बेला स्वास्थ्य सेवा तथा सामाजिक सहायता क्षेत्रमा २३ हजार रोजगारी थपिएको छ।

तर, यो वृद्धि अघिल्लो वर्षको औसतभन्दा निकै कम हो। उक्त क्षेत्रमा गत वर्ष प्रतिमहिना औसत ५७ हजार रोजगारी थपिएको थियो।

निर्माण क्षेत्रमा लगातार सातौँ महिनामा रोजगारी बढेको छ। सेप्टेम्बरमा यस क्षेत्रमा ११ हजार रोजगारी थपिएको छ। यसको ठूलो हिस्सा गैरआवासीय निर्माणतर्फको हो। एआईसम्बन्धी पूर्वाधार, विशेषगरी डेटा सेन्टरमा भइरहेको ठूलो लगानी यसको एउटा कारण हुन सक्ने देखिन्छ।

उत्पादनमूलक क्षेत्रमा पनि लगातार चौथो महिनामा रोजगारी वृद्धि भएको छ। सेप्टेम्बरमा उत्पादन क्षेत्रमा ९ हजार रोजगारी थपिएको छ।

यद्यपि, बीएलएसको तथ्याङ्कअनुसार रोजगारी थप्नेभन्दा रोजगारी गुमाउने उद्योगको संख्या बढी छ।

सार्वजनिक क्षेत्रमा, विशेषगरी राज्य र स्थानीय सरकारमा, गत महिना रोजगारी घटेको छ। सूचना प्रविधि, व्यावसायिक तथा व्यवसायिक सेवा र वित्तीय गतिविधिजस्ता सेतोपोसाक क्षेत्रहरूमा पनि रोजगारी घटेको छ।

विशेषगरी अस्थायी कर्मचारी उपलब्ध गराउने सेवामा १० हजार ९ सय रोजगारी घट्नुले व्यावसायिक सेवा क्षेत्रमा आएको गिरावटलाई थप प्रभावित गरेको छ।

जिपरिक्रुटरकी अर्थशास्त्री निकोल बाकाउडका अनुसार यसले आगामी महिनामा नियुक्तिको माग कमजोर हुन सक्ने संकेत गर्छ।

ज्याला वृद्धि सुस्त, मूल्यवृद्धिको दबाब कायमै

श्रम बजारसम्बन्धी कमजोर तथ्याङ्क सार्वजनिक भएपछि अमेरिकी सेयर बजार बढेको छ भने बन्डको प्रतिफल घटेको छ। लगानीकर्ताहरूले यसै महिनाको अन्त्यतिर हुने फेडरल रिजर्भको बैठकमा ब्याजदर वृद्धिको सम्भावनाबारे आफ्नो अनुमान पनि घटाएका छन्।

१० वर्षे अमेरिकी ट्रेजरी बन्डको प्रतिफल घटेर ५.२१ प्रतिशतमा आएको छ। यद्यपि, यो अझै बहुवर्षीय उच्च स्तरनजिक कारोबार भइरहेको छ।

ईटोरोका अमेरिकी लगानी विश्लेषक ब्रेट केनवेलले कमजोर रोजगारी तथ्याङ्कले बजारमा ‘खराब समाचार राम्रो समाचार हो’ भन्ने धारणा पुनः बलियो बनाउन सक्ने बताए।

मुद्रास्फीति नै प्रमुख चुनौती

आरबीसी क्यापिटल मार्केट्सका अमेरिकी अर्थशास्त्र प्रमुख माइक रिडका अनुसार पछिल्लो रोजगारी तथ्याङ्क अपेक्षाभन्दा कमजोर छ र यसले श्रम आपूर्तिमा रहेको सीमिततालाई उजागर गर्छ। तर, आगामी दिनमा मुद्रास्फीति नै सबैभन्दा ठूलो चिन्ताको विषय रहनेछ।