कोभिड–१९ को नयाँ भेरियन्ट ‘सिकाडा’ : के यो बालबालिकाका लागि बढी खतरनाक छ ?

काठमाण्डौ । कोभिड–१९ को एक नयाँ भेरियन्ट ‘सिकाडा’ (BA.3.2) विश्वका विभिन्न देशमा देखिएको छ । यो भेरियन्ट अत्यधिक म्युटेटेड (परिवर्तित) भएको बताइएको छ र विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्ल्यूएचओ) ले यसलाई निगरानीमा राखेको छ ।

यो भेरियन्ट सन् २०२४ को नोभेम्बरमा दक्षिण अफ्रिकामा पहिलोपटक पत्ता लागेको थियो । तर, सन् २०२५ को सेप्टेम्बरसम्म यसका केसहरू उल्लेखनीय रूपमा बढेका थिएनन् । हालै अमेरिकाको रोग नियन्त्रण तथा रोकथाम केन्द्र (सीडीसी) ले २५ वटा राज्यमा यसको उपस्थिति पुष्टि गरेको छ । यो भेरियन्ट हालसम्म २३ वटा देशमा फेला परिसकेको छ ।

सिकाडा भेरियन्ट के हो ?

यो भेरियन्टलाई ‘सिकाडा’ नाम दिइएको छ, जुन एक प्रकारको कीराको नामबाट लिइएको हो । यो कीरो लामो समयसम्म सुप्त अवस्थामा रहने भएकाले भेरियन्टको नाम यससँग जोडिएको हो । यो भेरियन्ट अत्यधिक म्युटेटेड प्रोटिन भएको कारणले अरू भेरियन्टभन्दा फरक छ र यसले प्रतिरक्षा प्रणाली (इम्युनिटी) लाई छल्न सक्ने क्षमता राख्छ ।

बालबालिकामा बढी जोखिम ?

विशेषज्ञहरूका अनुसार यो भेरियन्ट बालबालिकामा बढी देखिने सम्भावना छ । कारण उनीहरूको प्रतिरक्षा प्रणाली अझै परिपक्व नभएको र उनीहरूले कम भाइरसको सामना गरेको हुनाले हो । क्याम्ब्रिज विश्वविद्यालयका प्रोफेसर रवीन्द्र गुप्ताले भनेका छन्, “बालबालिकामा एन्टिबडी बनाउने ग्रन्थिहरू कम परिपक्व हुन्छन् । त्यसैले उनीहरू यो भाइरसप्रति बढी संवेदनशील हुन सक्छन् ।”

तर, अहिलेसम्म कुनै प्रमाण छैन कि यो भेरियन्ट अरू भेरियन्टभन्दा बढी घातक वा गम्भीर रोग निम्त्याउने छ ।

लक्षणहरू के–के छन् ?

सिकाडा भेरियन्टका लक्षण सामान्य कोभिड लक्षण जस्तै छन् :

-ज्वरो

-खोकी

-घाँटी दुख्ने

-नाक बन्द हुने

-थकान

-टाउको दुख्ने

-शरीर दुख्ने

-सास फेर्न गाह्रो हुने

-पखाला

खोप प्रभावकारी हुन्छ ?

विशेषज्ञहरूका अनुसार हालका खोपहरूले गम्भीर संक्रमणबाट बचाउन सक्छन्, तर हल्का संक्रमण रोक्न कम प्रभावकारी हुन सक्छन् । यदि केसहरू बढे भने खोपलाई अपडेट गर्नुपर्ने हुन सक्छ । विश्वभरि हाल ६७ प्रतिशत जनसंख्या खोप लगाइसकेको छ ।

चिन्ता गर्नुपर्ने हो ?

डब्ल्यूएचओ र विशेषज्ञहरूले भनेका छन् कि कोभिड–१९ अहिले सामान्य सर्दी जस्तै भएको छ । नयाँ भेरियन्टहरू निरन्तर आइरहन्छन्, तर गम्भीर बिरामी र मृत्युदर घट्दै गएको छ । जोखिम समूह (६५ वर्षभन्दा माथिका र कमजोर प्रतिरक्षा भएका व्यक्ति) ले भने सतर्कता अपनाउनुपर्ने बताइएको छ ।

नेपालमा पनि स्वास्थ्य अधिकारीहरूलाई यो भेरियन्टबारे निगरानी बढाउन र उच्च जोखिमका व्यक्तिहरूले मास्क लगाउने, नियमित हात धुने जस्ता स्वास्थ्य मापदण्ड पालना गर्न सल्लाह दिइएको छ ।

-BBC