ट्रम्पको ‘ब्याकफुट’ संकेत, इरान युद्ध अब रोकिँदै !

काठमाण्डौ । विश्वभर तनावग्रस्त मध्यपूर्वमा शान्तिको नयाँ किरण देखिएको छ। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको एक सामाजिक सञ्जाल पोस्ट र ह्वाइट हाउसमा दिएको छोटो अभिव्यक्तिले इरानसँगको तीन साताको युद्ध अब टुङ्गिन लागेको संकेत दिएको छ। 

विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चार माध्यमहरूले यसलाई ‘युद्ध समाप्तिको सुरुवात’ को रूपमा व्याख्या गरेका छन्, जसले तेलको मूल्य स्थिरता र क्षेत्रीय शान्तिप्रति विश्वव्यापी आशा जगाएको छ।

ट्रम्पले आफ्नो ट्रुथ सोसियलमा लेखेका छन् कि अमेरिका ‘हाम्रा उद्देश्यहरू पूरा गर्न निकै नजिक पुगिसकेको छ र मध्यपूर्वमा हाम्रो महान् सैन्य प्रयासहरूलाई घटाउने’ विचार गरिरहेको छ। न्यूयोर्क टाइम्स, सीएनबीसी र ड्वीका रिपोर्टअनुसार उनले युद्धलाई ‘लिटरली अर्को पक्षलाई ध्वस्त पार्दै’ जितिसकेको दाबी गरेका छन्। उनले स्पष्ट भनेका छन्, “म ceasefire चाहन्नँ, किनकि जब तपाईं अर्को पक्षलाई पूरै समाप्त गर्दै हुनुहुन्छ भने ceasefire गर्दैनन्।”

ट्रम्पले अमेरिकाको मुख्य लक्ष्यहरूको प्रगति पनि उल्लेख गरेका छन्। इरानको मिसाइल क्षमता कमजोर बनाउने, रक्षा औद्योगिक आधार ध्वस्त पार्ने, नौसेना र वायुसेनालाई समाप्त गर्ने, आणविक क्षमता नजिक पनि नपुग्ने र इजरायल, साउदी अरब, कतार, संयुक्त अरब इमिरेट्स, बहराइन, कुवेतलगायत मित्र राष्ट्रहरूको सुरक्षा सुनिश्चित गर्ने काम लगभग पूरा भएको उनको दाबी छ। यी लक्ष्यहरू पूरा भएपछि अब अमेरिकाले युद्धलाई ‘घटाउने’ बाटो रोज्ने संकेत दिएको विभिन्न स्रोतहरूले जनाएका छन्।

खासगरी स्ट्रेट अफ हर्मुजको सुरक्षालाई लिएर ट्रम्पले नयाँ दृष्टिकोण प्रस्तुत गरेका छन्। उनले भनेका छन्, “यो जलमार्गलाई प्रयोग गर्ने अन्य देशहरूले नै यसको रक्षा र प्रहरीको जिम्मा लिनुपर्छ — अमेरिकाले होइन! यदि अनुरोध गरियो भने हामी सहयोग गर्न तयार छौं, तर इरानको खतरा उन्मूलन भएपछि त्यो आवश्यक पनि पर्दैन।” यो अभिव्यक्तिले युरोप, जापान, चीनलगायत तेल आयातकर्ता राष्ट्रहरूलाई जिम्मेवारी सुम्पिएको छ, जसले विश्व तेल आपूर्तिमा देखिएको अवरोध चाँडै हट्ने आशा बढाएको छ।

यद्यपि ट्रम्पले युद्ध अझै पूर्ण रूपमा समाप्त नभएको र आवश्यक परे थप कारबाही गर्न सकिने बताएका छन्, तर उनका शब्दहरूले ‘हामी जितिसक्यौं’ भन्ने आत्मविश्वास झल्काएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चार माध्यमहरूले यो अभिव्यक्तिलाई ट्रम्पको ‘रणनीतिक पुनर्विचार’ को रूपमा हेरेका छन्, जसले क्षेत्रीय युद्धलाई छोट्याउने र विश्व अर्थतन्त्रलाई राहत दिने सम्भावना देखाएको छ।

यो विकासले मध्यपूर्वका देशहरूमा राहतको सास फेर्न थालेको छ भने वैश्विक बजारहरूमा पनि सकारात्मक प्रभाव पर्न सक्ने अनुमान गरिएको छ। ट्रम्पको यो एक भनाईले युद्धको अन्त्य नजिकै रहेको आशा जगाएर विश्वलाई आशावादी बनाएको छ।

-एजेन्सीहरुको सहयोगमा तयार रिपोर्ट