अमेरिकाले रोक्यो इरानबाट निस्कन खोजेका दुई तेल ट्यांकर

काठमाण्डौ । अमेरिकाको एक युद्धपोतले इरानबाट बाहिरिन खोजिरहेका दुई तेल ट्यांकरलाई अवरुद्ध गर्दै पुनः फर्किन निर्देशन दिएको एक अमेरिकी अधिकारीले जानकारी दिएका छन्। उक्त घटना अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले घोषणा गरेको नाकाबन्दी लागू भएको भोलिपल्ट भएको हो।

ती जहाजहरू ओमानको खाडीस्थित चाबहार बन्दरगाहबाट प्रस्थान गरेका थिए। अमेरिकी युद्धपोतले रेडियोमार्फत सम्पर्क गरी उनीहरूलाई फर्कन आदेश दिएको थियो। थप चेतावनी दिइएको थियो वा थिएन भन्ने स्पष्ट छैन।

यो घटनाले इरानविरुद्ध अमेरिकाले लागू गरेको नाकाबन्दीको प्रारम्भिक अवस्थाबारे थप विवरण सार्वजनिक गरेको छ। उक्त नाकाबन्दीको उद्देश्य इरानलाई विश्वको करिब २० प्रतिशत तेल आपूर्ति हुने रणनीतिक मार्ग ‘स्ट्रेट अफ हर्मुज’मा लगाइएको अवरोध हटाउन दबाब दिनु हो।

राष्ट्रपति ट्रम्पले उक्त कदम फेब्रुअरी २८ मा अमेरिका र इजरायलद्वारा सुरु गरिएको युद्ध अन्त्य गर्न इरानलाई अमेरिकी सर्तहरू स्वीकार गर्न बाध्य पार्ने रणनीतिका रूपमा लिएका छन्। स्ट्रेट अफ हर्मुज खुला गर्ने सर्त हालै भएको अस्थायी युद्धविरामसँग पनि जोडिएको छ, जुन आगामी हप्तामा समाप्त हुने सम्भावना छ।

विशेषज्ञहरू भने यस रणनीतिको प्रभावकारिताबारे सावधानीपूर्वक मूल्याङ्कन गरिरहेका छन्। अमेरिकी केन्द्रीय कमान्डका अनुसार अहिलेसम्म कुनै पनि जहाज नाकाबन्दी पार गर्न सफल भएका छैनन्। करिब १० हजार भन्दा बढी अमेरिकी सैनिक, दर्जनौं युद्धपोत र विमानहरू उक्त अभियानमा संलग्न छन्।

अमेरिकाले भने इरानसँग सम्बन्धित नभएका जहाजहरूलाई स्ट्रेट अफ हर्मुजमार्फत स्वतन्त्र आवागमनको अनुमति दिने बताएको छ।

विशेषज्ञहरूका अनुसार यस्तो नाकाबन्दी युद्धकै एक रूप मानिन्छ, जसले दीर्घकालीन सैन्य प्रतिबद्धता आवश्यक पार्न सक्छ र इरानबाट प्रतिकारात्मक कदम आउन सक्ने सम्भावना पनि उत्तिकै रहन्छ।

हालसम्मको द्वन्द्वका कारण करिब ५  हजार जनाको मृत्यु भइसकेको छ भने तेलको मूल्यमा उल्लेखनीय वृद्धि भएको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार इरानको सैन्य क्षमतामा क्षति पुगे पनि क्षेत्रीय तनाव अझै जटिल र संवेदनशील अवस्थामा रहेको छ।