विमानस्थल गोदामबाट लीक भयो ‘सेटिङ कार्टुन’को फोटो, चुरोट तस्करी काण्डमा नयाँ एभिडेन्स

काठमाण्डौ । Bizshala ले बिहान सार्वजनिक गरेको त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल (TIA) कार्गो क्षेत्रमार्फत भइरहेको भनिएको संगठित चुरोट तस्करीसम्बन्धी समाचारपछि अब यो प्रकरणमा नयाँ र थप गम्भीर प्रमाण बाहिर आएको छ ।

Bizshala लाई प्राप्त एउटा तस्बिरले विमानस्थल कार्गो/भन्सार गोदामभित्र लामो समयदेखि रोकिएको भनिएको ‘सन्दिग्ध कार्टुन’ हरू अझै सुरक्षित रूपमा राखिएको देखाएको छ । तस्बिरमा सुन्तला र सेतो टेपले प्याक गरिएका कार्टुनहरू गोदामभित्र छुट्टै राखिएको अवस्था स्पष्ट देखिन्छ ।

यो तस्बिर सार्वजनिक भएसँगै प्रश्न झन् गम्भीर बनेको छ– यदि सामान कानुनी रूपमा क्लियर नभएको हो भने ती कार्टुनहरू एक महिनासम्म किन रोकिए ? र यदि अवैध नभएको हो भने अहिलेसम्म किन निर्यात प्रक्रिया पूरा हुन सकेन ?

सबैभन्दा चासोको विषय के छ भने, स्रोतहरूका अनुसार यही कार्टुनहरूलाई “लोकल खरिद बिल” को आधारमा चुरोट निर्यात गर्न प्रयोग गरिएको आशंका गरिएको खेपसँग जोडिएको मानिएको छ ।

यसअघि Bizshala ले प्रकाशित गरेको खोजमूलक समाचारमा फ्याक्ट्री कागजातबिना सामान्य स्थानीय बिलको आधारमा सुर्तीजन्य वस्तु विदेश पठाउने प्रयास भइरहेको दाबी गरिएको थियो । अहिले प्राप्त तस्बिरलाई त्यही उजुरीसँग जोडिएको ‘भौतिक एभिडेन्स’ का रूपमा हेरिएको छ ।

कार्गो व्यवसायसँग सम्बन्धित एक स्रोतले भने, “सामान्य कार्गो यसरी लामो समयसम्म गोदामभित्र होल्ड गरेर राखिँदैन । कुनै विशेष ‘क्लियरन्स सेटिङ’ वा अन्तिम मिलानको प्रतीक्षा नभएसम्म यस्ता कार्टुन महिनौं थन्किने अवस्था आउँदैन,” भन्यो।

तस्बिरमा देखिएको स्थान विमानस्थल कार्गो तथा भन्सार क्षेत्रभित्रकै गोदाम भएको दाबी गरिएको छ । गोदामको संरचना, सुरक्षा जाली, प्रशासनिक डेस्क र प्याक गरिएका कार्टुनको अवस्थाले पनि यो सामान्य स्टोरेजभन्दा संवेदनशील होल्डिङ एरिया जस्तो देखिएको जानकारहरू बताउँछन् ।

यो प्रकरणले अब केवल ‘उजुरी’ वा ‘आरोप’ को सीमा पार गरेर सम्भावित संगठित सेटिङतर्फ संकेत गर्न थालेको स्रोतहरूको दाबी छ ।

यदि लोकल बिलका आधारमा चुरोटजस्तो Excise Duty लाग्ने वस्तु विदेश पठाउने प्रयास भएको पुष्टि भयो भने, यसले केवल भन्सार छली मात्र होइन, अन्तर्राष्ट्रिय कार्गो सुरक्षामाथि समेत गम्भीर प्रश्न उठाउनेछ ।

विशेषगरी अष्ट्रेलिया, बेलायत र अमेरिकाले पछिल्लो समय नेपालबाट जाने कार्गोमाथि निगरानी कडा बनाइरहेका बेला यस्तो प्रकरण बाहिर आउनु नेपालकै वैधानिक निर्यात व्यवसायका लागि ठूलो धक्का हुन सक्ने जानकारहरूको भनाइ छ ।

यो प्रकरणमा अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोग र ‘हेलो सरकार’ मा समेत उजुरी परेको दाबी गरिए पनि हालसम्म कुनै निकायले औपचारिक धारणा सार्वजनिक गरेका छैनन् ।

तर, Bizshala लाई प्राप्त यो नयाँ तस्बिरले एउटा गम्भीर प्रश्न फेरि उठाएको छ: -के विमानस्थल कार्गो क्षेत्र अहिले पनि ‘सेटिङ’ को भरमा चलिरहेको छ, जहाँ कानुनभन्दा पहुँच र मिलेमतो बलियो छ ?