लगानी समूहका ७ कम्पनीहरुको यस्तो छ वित्तीय अवस्था, कुन सूचकमा कुन अब्बल ?

काठमाण्डौ । नेपाल स्टक एक्सचेञ्ज (नेप्से)मा लगानी समूहको ७ वटा कम्पनी सूचीकृत छन् । सेयरबजारमा लगानी समूहका कम्पनीहरु चर्चामा आइरहने गर्छन् ।  

सिइडिबि होल्डिङ्स, हाथवे इन्भेष्टमेन्ट कम्पनी र एनआरएन इन्फ्रास्ट्रक्चर एण्ड डेभलपमेन्ट जस्ता कम्पनीहरु बजारमा सर्वाधिक कारोबार हुने कम्पनीको शीर्ष सूचीमा पर्ने कम्पनी हुन् । पछिल्लो समय त झनै एनआरएन इन्फ्रास्ट्रक्चर एण्ड डेभलपमेन्ट कम्पनीको सेयर कारोबार नियमित जसो सर्वाधिक कारोबार हुने गरेको देख्न सकिन्छ ।  

योसँगै नेपाल इन्फ्रास्ट्रक्चर बैंक, नागरिक लगानी कोष र इमर्जिङ नेपालको पनि बजारमा निकै चर्चा हुने गरेको छ । यी कम्पनीहरुको लगानी गर्ने क्षेत्र फरक भएपनि कम्पनीको मुख्य एजेण्डा भनेकै आम्दानी गरी उल्लेख्य मुनाफा कमाउनु हो ।  

लगानी समूहका यी कम्पनीहरुले सार्वजनिक र निजी क्षेत्रका बन्ड र नगद सुरक्षा कार्यक्रमहरुमा लगानी गर्दछ । बैंक तथा वित्तीय संस्थाको सेयर र बण्डमा, इन्फ्रास्ट्रक्चर र निर्माण क्षेत्र, प्रविधि र इनोभेसन, उर्जा क्षेत्र, होटल तथा पर्यटन, उर्जा क्षेत्र, स्वास्थ्य तथा शिक्षा क्षेत्र, प्रविधि र इनोभेसन क्षेत्र, वित्तीय सेवा र बैकिङ क्षेत्र, रियल स्टेट र आवासीय परियोजना, वस्तु तथा सेवा उत्पादन, पर्यावरणीय योजनाहरु, सामाजिक उद्यम, सडक र पुल, जल आपूर्ति र निकासी, सञ्चार र सूचना प्रविधि जस्ता विभिन्न क्षेत्रमा लगानी गर्दछ ।  

नेप्सेमा सूचीकृत रहेकाले यी कम्पनीहरुको लगानीको क्षेत्र र त्यस्ता क्षेत्रबाट आर्जित आम्दानी र मुनाफा लगानीकर्ताहरुका लागि चासोको विषय हुन्छ । लगानीको क्षेत्र जस्तो सुकै भएपनि लगानीकर्ताका लागि कम्पनीको व्यवसाय र आम्दानी तथा मुनाफा नै महत्वपूर्ण सूचक हो । आफुले लगानी गरेको कम्पनीले कति नाफा कमाइरहेको छ र प्रतिफलका रुपमा लाभांश बाँड्न क्षमतावान देखिएको छ वा छैन त्यो महत्वपूर्ण हुन जान्छ ।  

नाफा कमाउन कुन बलियो ?

चालु आवको दोस्रो त्रैमाससम्ममा सबैभन्दा धेरै नागरिक लगानी कोषले नाफा कमाएको छ । कम्पनीले सो अवधिसम्म ६२ करोड २२ लाख रुपैयाँ नाफा कमाएको छ ।  

यो नाफा गत आवको तुलनामा १३.९७ प्रतिशत बढी हो । गत आवको दोस्रो त्रैमाससम्म कम्पनीले ५४ करोड ६० लाख रुपैयाँ नाफा कमाएको थियो ।  

त्यस्तै, हाइड्रोइलेक्ट्रिसिटि इन्भेष्टमेन्ट एण्ड डेभलपमेन्ट कम्पनी (एचआइडीसीएल)ले ५२ करोड २२ लाख, नेपाल इन्फ्रास्ट्रक्चर बैंक (निफ्रा)ले ५२ करोड २१ लाख, सिइडिबि होल्डिङ्सले २० करोड ९४ लाख, एनआरएन इन्फ्रास्ट्रक्चर एण्ड डेभलपमेन्ट कम्पनीले ५ करोड ३७ लाख, हाथवे इन्भेष्टमेन्ट कम्पनीले १ करोड ४९ लाख र इमर्जिङ नेपालले ९३ लाख रुपैयाँ नाफा कमाएको छ ।  

गत आवको तुलनामा एचआइडीसीएल बाहेक सबै कम्पनीले नाफा बढाएका छन् । सर्वाधिक नाफा बढाउनेमा सिइडिबि होल्डिङ्स रहेको छ । कम्पनीले २९०।५८ प्रतिशतले नाफा बढाएको छ । एचआइडीसीएलको नाफा भने ३०.६२ प्रतिशतले घटेको छ ।  

आम्दानी कुनको कति ?  

आम्दानीमा भने निफ्रा अगाडी देखिएको छ । कम्पनीले विभिन्न क्षेत्रमा लगानी गरी दोस्रो त्रैमाससम्म १ अर्ब ४ करोड ४५ लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेको छ । यो आम्दानी गत आवको सोही अवधिसम्मको तुलनामा २३.३३ प्रतिशत कम हो ।  

त्यस्तै, दोस्रोमा नागरिक लगानी कोष रहेको छ । कम्पनीले सो अवधिसम्म १ अर्ब ३ करोड ९५ लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेको छ । यो आम्दानी ४२८.८० प्रतिशत बढी हो ।  

यसका साथै एचआइडीसीएलले ७८ करोड २५ लाख, सिइडिबि होल्डिङ्सले २३ करोड १ लाख, एनआरएनले ८ करोड १ लाख, हाथवे इन्भेष्टमेन्टले ५ करोड ६१ लाख र इमर्जिङ नेपालले १ करोड ३१ लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेको छ ।  

इपीएसमा को अघि ?  

करपछिको नाफालाई कुल सेयर संख्याले भाग गर्दा आउने प्रतिफललाई नै प्रतिसेयर आम्दानी भनिन्छ । यो सूचकले कम्पनीको मुनाफा आर्जनको क्षमता देखाउने हुँदा कम्पनीको आधारभुत पक्षको विश्लेषणको प्रमुख सूचकको रुपमा लिइन्छ ।

चालु आवको दोस्रो त्रैमाससम्ममा सबैभन्दा धेरै इपीएस सिइडिबि होल्डिङ्सको रहेको छ । कम्पनीको इपीएस ४०.५१ रुपैयाँ रहेको छ ।  

त्यस्तै, नागरिक लगानी कोषको १९.२० रुपैयाँ, निफ्राको ५.९४ रुपैयाँ, एचआइडीसीएलको ४.२५ रुपैयाँ, एनआरएन इन्फ्रास्ट्रक्चरको ४.१८ रुपैयाँ, इमर्जिङ नेपालको ३.३८ रुपैयाँ र हाथवे इन्भेष्टमेन्टको जम्मा १.०५ रुपैयाँ रहेको छ ।