एलन मस्क बने विश्वकै पहिलो ट्रिलिनियर, यो आईपीओले बनायो मालामाल

काठमाण्डौ । अमेरिकी धनाढ्य एलन मस्क विश्व इतिहासमै पहिलो पटक एक ट्रिलियन अमेरिकी डलरभन्दा बढी व्यक्तिगत सम्पत्ति भएका व्यक्ति बनेका छन्। हालै सम्पन्न भएको स्पेसएक्सको आईपीओ प्रति लगानीकर्ताको उत्साहले मस्कको सम्पत्तिमा ठूलो वृद्धि भएको हो।

बिहीबार स्पेसएक्सले करिब ७५ अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको सेयर बिक्री गरेको बताइएको छ। कम्पनीको मूल्यांकनमा आएको तीव्र वृद्धिसँगै मस्कको कुल सम्पत्ति १.१ ट्रिलियन डलरभन्दा माथि पुगेको छ। यसअघि विश्वकै धनी व्यक्तिको रूपमा उनको सम्पत्ति करिब ७८० अर्ब डलर रहेको थियो।

विश्लेषकहरूका अनुसार मस्कको सम्पत्तिको मुख्य स्रोत स्पेसएक्समा रहेको उनको ठूलो स्वामित्व हिस्सा हो, जसको मूल्य मात्रै करिब ८६६ अर्ब डलर पुगेको अनुमान छ। साथै, टेस्ला लगायत अन्य कम्पनीहरूमा रहेको लगानीले पनि उनको सम्पत्तिमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याएको छ।

बजार विश्लेषकहरूले मस्कसँग सम्बन्धित कम्पनीहरूको उच्च मूल्यांकनलाई ‘एलन प्रिमियम’ नाम दिएका छन्। मस्कले टेस्लामार्फत विद्युतीय सवारीसाधन उद्योगमा क्रान्ति ल्याएका थिए भने स्पेसएक्सले अन्तरिक्ष प्रविधिमा नयाँ मानक स्थापित गरेको छ। यिनै सफलताका कारण धेरै लगानीकर्ताले एआई, अन्तरिक्ष यात्रा र भविष्यका अन्य प्रविधिमा पनि मस्कको नेतृत्वलाई निर्णायक मानिरहेका छन्।

मस्कको सार्वजनिक छवि भने मिश्रित रहेको छ। समर्थकहरूले उनलाई आधुनिक युगका महान आविष्कारक र दूरदर्शी उद्यमीका रूपमा हेर्छन् भने आलोचकहरूले अत्यधिक शक्ति केन्द्रित भएको, कम्पनीहरूको सुशासनमा प्रश्न उठाएको तथा राजनीतिक गतिविधिमा बढ्दो संलग्नताको आलोचना गर्ने गरेका छन्।

सामाजिक सञ्जाल प्लेटफर्म एक्सको अधिग्रहणपछि मस्क राजनीतिक र सामाजिक बहसका प्रमुख पात्र बनेका थिए। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पसँगको निकट सम्बन्ध र पछि उत्पन्न सार्वजनिक विवादले पनि उनको व्यक्तित्वलाई थप चर्चामा ल्याएको थियो।

मस्कको नेतृत्वमा रहेका कम्पनीहरूको प्रभाव यति व्यापक भएको छ कि बजार विश्लेषकहरूले यसलाई ‘मस्कोनोमी’ भनेर वर्णन गर्न थालेका छन्। विद्युतीय सवारी, अन्तरिक्ष प्रविधि, एआई, न्यूरोटेक्नोलोजी र पूर्वाधार विकासजस्ता क्षेत्रमा उनका कम्पनीहरूको बढ्दो उपस्थितिले विश्वव्यापी उद्योगहरूलाई पुनःपरिभाषित गरिरहेको छ।

५४ वर्षीय मस्क दक्षिण अफ्रिकाको प्रिटोरियामा जन्मिएका हुन्। उनले अमेरिकाको युनिभर्सिटी अफ पेन्सलभेनियाबाट अध्ययन पूरा गरेपछि प्रविधि उद्यमको यात्रा सुरु गरेका थिए। आज उनी विश्वकै सबैभन्दा प्रभावशाली व्यवसायिक व्यक्तित्वमध्ये एक मानिन्छन्।