गरिबी हटाउने चीनको सूत्र : विकास, गाउँ र साझा समृद्धि

 

काठमाण्डौ । चीनले विकास, गरिबी न्यूनीकरण, ग्रामीण पुनर्जागरण र साझा समृद्धिलाई आफ्नो आधुनिकीकरण यात्राको मुख्य आधार बनाएको सन्देश विश्व समुदायलाई दिएको छ।

‘नयाँ युगका लागि चिनियाँ विशेषतायुक्त समाजवादसम्बन्धी सी चीनफिङ विचार र विश्वसँग यसको सान्दर्भिकता’ विषयक अन्तर्राष्ट्रिय सेमिनारअन्तर्गत बिहीबार चीनको निङ्सियामा आयोजित कार्यक्रममा चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीका नेताहरूले चीनको गरिबी न्यूनीकरण अभियान, ग्रामीण पुनर्जागरण र साझा समृद्धिका अनुभव विश्वसँग साझा गरेका हुन्।

‘आधुनिकीकरणतर्फको यात्रा : चीनको गरिबी न्यूनीकरणको सिद्धान्त र अभ्यासबाट प्राप्त हुने पाठ’ विषयक कार्यक्रममा विभिन्न देशका पत्रकार, राजनीतिक दलका प्रतिनिधि, सांसद, पूर्वमन्त्री तथा विज्ञहरूको सहभागिता छ।

कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टी केन्द्रीय समितिको अन्तर्राष्ट्रिय विभागका उपमन्त्री लिउ खाइसिङले उच्च गुणस्तरीय विकास, रोजगारी सिर्जना, औद्योगिक तथा आपूर्ति शृङ्खलाको सुदृढीकरण र क्षेत्रीय समन्वित विकासलाई चीनले निरन्तर प्राथमिकतामा राखेको बताए।

उनका अनुसार विकासका क्रममा देखिने चुनौतीहरूको समाधान पनि विकासकै माध्यमबाट खोजिनुपर्छ भन्ने नीति चीनले अवलम्बन गर्दै आएको छ।

राष्ट्रपति सी चीनफिङको भनाइ उद्धृत गर्दै उनले भने, “विकास नै मूलभूत सिद्धान्त हो। विकासकै माध्यमबाट अगाडि बढ्ने क्रममा देखिएका समस्याहरू समाधान गर्नुपर्छ।”

लिउले चीनले लक्षित गरिबी न्यूनीकरण अभियानमार्फत चरम गरिबी अन्त्य गर्दै साझा समृद्धितर्फ महत्वपूर्ण उपलब्धि हासिल गरेको दाबी गरे। गरिब परिवारको सही पहिचान, लक्षित सहायता, ग्रामीण विकास तथा कृषि, गाउँ र किसानसँग सम्बन्धित ‘तीन कृषि’ कार्यक्रमलाई चीनले प्राथमिकतामा राखेको उनको भनाइ थियो।

उनले राष्ट्रपति सीको नेतृत्वमा चीनले सन्तुलित क्षेत्रीय विकास, समावेशी आर्थिक वृद्धि, सार्वजनिक सेवाको विस्तार र ग्रामीण पुनर्जागरणलाई विशेष जोड दिएको उल्लेख गरे। चचियाङमा सञ्चालन गरिएको ‘हजार गाउँ प्रदर्शन, दश हजार गाउँ सुधार’ कार्यक्रमलाई उनले ग्रामीण विकासको सफल नमुनाका रूपमा प्रस्तुत गरे।

लिउले प्रत्येक देशले आफ्नो राष्ट्रिय अवस्था, विकासको चरण र आवश्यकताअनुसार विकासको मार्ग छनोट गर्ने अधिकार रहेको बताए। कुनै एक विकास मोडल सबै देशका लागि समान रूपमा उपयुक्त नहुने उनको भनाइ थियो। उनले अनुभव आदानप्रदान, पूर्वाधार विकास, व्यापार, लगानी, नवप्रवर्तन तथा अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्यलाई अझ सुदृढ बनाउनुपर्नेमा जोड दिए।

त्यसैगरी चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टी निङ्सिया प्रान्तका सचिव ली यीफेईले चीनको गरिबी न्यूनीकरण अभियान र ग्रामीण पुनर्जागरणको अनुभव विकासोन्मुख देशहरूका लागि उपयोगी हुन सक्ने बताए।

उनका अनुसार कुनै समय अत्यन्त गरिब र विकासका दृष्टिले पछाडि परेको निङ्सिया तथा यससँग जोडिएका ग्रामीण क्षेत्रहरू अहिले चीनको ग्रामीण पुनर्जागरणका सफल उदाहरण बनेका छन्।

सन् १९९६ देखि चीनको केन्द्रीय नेतृत्व, विभिन्न प्रान्तबीचको सहकार्य तथा लक्षित गरिबी न्यूनीकरण कार्यक्रममार्फत सडक, विद्युत्, खानेपानी, शिक्षा, स्वास्थ्य, सुरक्षित आवास तथा औद्योगिक पूर्वाधारमा व्यापक लगानी गरिएको उनले बताए। स्थानीय उद्योग, कृषि र निजी क्षेत्रको विकासलाई पनि समान प्राथमिकता दिइएको उनको भनाइ छ।

लीले राष्ट्रपति सी चीनफिङको नयाँ युगको चिनियाँ विशेषतायुक्त समाजवादसम्बन्धी विचारको मार्गदर्शनमा जनकेन्द्रित विकास अवधारणालाई व्यवहारमा उतारिएको बताए। आधुनिकीकरणको यात्रामा कुनै पनि क्षेत्र र कुनै पनि नागरिकलाई पछाडि नछोड्ने नीति नै चीनको विकासको आधार बनेको उनले उल्लेख गरे।

“गरिबी न्यूनीकरण केवल आय वृद्धि गर्ने अभियान होइन, नागरिकको जीवनस्तर, सुरक्षित आवास, रोजगारी, शिक्षा, स्वास्थ्य सेवा र समान अवसर सुनिश्चित गर्ने समग्र विकास प्रक्रिया हो,” उनले भने, “ग्रामीण पुनर्जागरणसँग गरिबी न्यूनीकरणलाई जोड्दै स्थानीय स्रोत, संस्कृति र उद्योगको संरक्षण तथा प्रवर्द्धनमार्फत दिगो विकासको आधार निर्माण गरिएको छ।”

दुवै नेताले चीन विकासका आफ्ना अनुभव विश्वसँग साझा गर्न, साझा समृद्धिलाई प्रवर्द्धन गर्न तथा समतामूलक, समावेशी र सन्तुलित विश्व विकासका लागि अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य विस्तार गर्न प्रतिबद्ध रहेको बताएका छन्।